Boeddhisme in Myanmar

Religie in Myanmar - Boeddhisme in Myanmar

Religie in Myanmar

Godsdienst speelt een belangrijke rol in het dagelijks leven van de Birmezen. Het overgrote deel is Boeddhist, 87,9% van de Birmezen. Christenen vormen 6,2% van de bevolking, 4,3% is moslim. Daarnaast is er nog klein percentage, 0,8%, dat een animistisch geloof aanhangt. Hindoes vormen 0,5% van de bevolking.

Boeddhisme in Myanmar

Als je rondreist door Myanmar kom je uiteraard in contact met het boeddhisme, wat overal in het land zichtbaar en voelbaar is. Overal in Myanmar zie je monniken, nonnen en pagodes.

De Boeddha

Boeddhisten zijn aanhangers van de leer van de prins Siddhartha Gautama, die zo'n 2500 jaar geleden werd geboren in Lumbini in Nepal. Siddharta groeide op in weelde en werd door zijn ouders zo veel mogelijk binnen gehouden om hem te beschermen tegen de zogenaamde boze buitenwereld. Toen hij het hof toch eens verliet, was hij zo aangegrepen door het leed wat hij zag, dat hij besloot om zijn leven als asceet door te brengen om meer inzicht te krijgen in de oorzaken van het lijden van de mens. Hij bereikte in zijn leven verlichting en wordt gezien als de Boeddha, wat “de Verlichte” betekent.
 

de 4 Edele Waarheden in het Boeddhisme

De kern van het boeddhisme vormen de 4 Edele Waarheden. De eerste Edele Waarheid is dat alle leven lijden is. De tweede Edele Waarheid is dat dit lijden wordt veroorzaakt door onze begeerten en verlangens, waardoor het ego altijd ontevreden zal zijn. De derde Edele Waarheid is dat het einde van het leiden mogelijk is door verlichting en een staat van Nirvana te bereiken, een staat van tijdloze rust en eenheid met alles. De vierde Edele Waarheid is dat er een weg is die leidt naar opheffing van de oorzaken van het leiden: het achtvoudige pad. Hiermee verbeter je je karma (of kan in het Birmees), een soort optelsom van alle goede en slechte gedachten en handelingen uit dit leven en vorige levens. Naarmate je je karma verbetert door het bewandelen van de juiste weg, reïncarneer je in hogere vormen. Op een gegeven moment  bereik je het Nirvana, de staat van verlichting waarin je beseft dat alles wat bestaat een illusie (samsara) is (informatie onder andere van Maitreya Instituut).

Boeddhisme in Myanmar

Het boeddhisme dat in Myanmar beoefend wordt, behoort tot de Theravada stroming (de andere stroming is de Mahayana, deze wordt onder andere in Tibet, China, Mongolië, Vietnam, Korea en Japan beoefend).  Het belangrijkste verschil tussen de Theravada (Hinayana) en de Mahayana tradities is de motivatie, of het einddoel dat men zich stelt voor het spirituele pad. In de Theravada traditie probeert men vooral om zelf bevrijding (Nirvana) te bereiken uit het cyclische bestaan. In het Mahayana is het einddoel van de beoefening gericht om alle voelende wezens te verlossen van het cyclische bestaan.
 
Voor de meeste Birmese Boeddhisten gaat het er niet echt om om zelf het nirvana te bereiken, dat is in hun ogen weggelegd voor sommige monniken en niet voor de gewone mensen. Wel hebben ze een heilig geloof in karma, en door goed te doen proberen ze de cyclus van wedergeboorte zo gunstig mogelijk te beïnvloeden. Ze zijn dan ook erg devoot, en gaan vaak naar de tempel. Ook het voeden van bedelmonniken is populair. Nog beter voor je karma is het bouwen van een pagode of het (tijdelijk) intreden in een klooster.
Het boeddhisme speelt  dus een belangrijke rol in het het dagelijks leven van de (Boeddhistische) Birmezen. Religieuze feestdagen en festivals zijn voor hen erg belangrijk. Ook heeft iedereen een altaar in  huis voor Boeddha en voor de 'nats'. Het Boeddhisme is in Myanmar volledige verweven met de van oorsprong animistische verering van nats. Nats zijn geesten die een bepaalde plaats, persoon of kennisgebied bewaken. Het woord nat is afgeleid van natha wat in het Sanskriet bewaker of beschermengel betekent. Veel tempels in Myanmar kennen naast beeltenissen van Boeddha ook beeltenissen van nats en er wordt aan beiden geofferd. Aan Boeddha wordt met name geofferd voor een beter volgend leven en aan de nats voor een oplossing voor de problemen in het huidige leven.
 

Birmese monniken en nonnen

Birmezen zijn over het algemeen niet echt streng in de leer, maar ze zijn wel heel devoot. De meeste Birmese mannen gaan minimaal 2 keer in hun leven tijdelijk het klooster in. Wanneer ze tussen de 5 en 15 jaar zijn, gaan ze een paar weken het klooster in als een samanera (of novice). Wanneer ze volwassen zijn, gaan ze nogmaals voor een periode van minimaal 3 maanden als volledig ingewijde monnik (hpongyi). Daarnaast zijn er in Myanmar uiteraard ook veel monniken voor het leven. In Myanmar zijn ook veel vrouwen die het klooster ingaan. De nonnen (dasasila) scheren hun hoofd kaal en dragen roze kleding.